Impresja o liczbach pierwszych

Teoria liczb jest dziedziną matematyki zajmującą się liczbami naturalnymi. Nazwano ją królową nauk matematycznych ze względu na (jak sądzono) największą czystość czyli zupełny brak związków z praktyką. Dziś teoria liczb utraciła to dziewictwo, albowiem rozkład liczby naturalnej na czynniki pierwsze stanowi podstawę algorytmu szyfrowania z kluczem publicznym.

Czytaj dalej →

Teatr uczy nas żyć, życie nas uczy udawać

Piosenkę o tytułowych słowach śpiewał Zbigniew Wodecki. Słowa zaiste głębokie. Patrick Billingsley (1925–2011), probabilista i statystyk (polskiemu czytelnikowi znany jest głównie z autorstwa przetłumaczonego na nasz język świetnego podręcznika Prawdopodobieństwo i miara) był też… aktorem, dla przykładu grał rolę woźnego sądowego (bailiff) w filmie Nietykalni Briana de Palmy. Cóż więc wspólnego ma matematyka z aktorstwem?

Czytaj dalej →

Matematyk przemawia

Przemowy publiczne są nieodłącznym elementem pracy naukowca i nauczyciela. Przeprowadzanie wykładów, często dla z górą stu osób, referaty na konferencjach naukowych, wystąpienia popularyzatorskie. Każdy z wymienionych rodzajów przemowy ma swoją specyfikę. Inaczej mówi się do osób dorosłych, inaczej do dzieci. Jak przygotować wystąpienie? Zapraszam do lektury.

Czytaj dalej →

Jak czytać tekst matematyczny

Średnią harmoniczną dwóch liczb dodatnich nazywamy odwrotność średniej arytmetycznej ich odwrotności. W ten lub podobny sposób można opowiedzieć całą matematykę bez użycia ani jednego symbolu. Czy można robić to z powodzeniem? Tak, jeśli słuchacz jest na to gotowy, czyli dysponuje umiejętnością czytania tekstów matematycznych. Na nieszczęście nikt w szkole tego nie uczy. Jak więc to robić?

Czytaj dalej →

Retrospekcja

W tym roku obchodzę srebrny jubileusz swojej pracy nauczyciela akademickiego. Rozpocząłem ją bowiem w roku 1991, będąc na ostatnim roku studiów. Może to dobre okazja do dokonania małej retrospekcji. Czego uczyłem dawniej, a czego uczę dziś? Jacy studenci byli kiedyś, a jacy są teraz?

Czytaj dalej →

Kultura matematyczna

W wielkiej mnogości literatury matematycznej można znaleźć podręczniki różnego rodzaju. Te dla początkujących nie zakładają specjalnego przygotowania potencjalnego czytelnika rozwijając wykładaną teorię od zupełnych podstaw, a dowody przedstawiając w szczegółach. Inne z kolei wymagają od czytelnika tzw. kultury matematycznej. Czym ona jest?

Czytaj dalej →

Wyznania starego inżyniera

Czym kieruje się młody człowiek w wyborze kierunku studiów? Brakiem w ich programie matematyki. Niestety, tak na to patrzą nawet przyszli ,,inżynierowie”. Historia lubi się powtarzać. W epoce PRL popularne było powiedzenie nie matura lecz chęć szczera zrobi z ciebie oficera. Dziś słowo oficera często zamienia się na inżyniera. Do czego to prowadzi?

Czytaj dalej →

Piękno prostoty, prostota piękna

Prawdziwe piękno tkwi w prostocie. Piękne i doniosłe pomysły naukowe są niezmiernie proste, ale żeby na nie wpaść, trzeba prawdziwego geniuszu. Piękno matematyki nie jest więc dostępne każdemu. Aby je dostrzec, trzeba matematykę dobrze poznać. A czy nie jest tak również z pięknymi kobietami? Czemu matematyka jest rodzaju żeńskiego, a uprawia ją więcej mężczyzn niż kobiet?

Czytaj dalej →